قوانین شاپرک برای کارتخوان؛ چه کارهایی با دستگاه پوز ممنوع است؟
با قوانین شاپرک برای کارتخوان آشنا شوید و بدانید چه کارهایی با دستگاه پوز ممنوع است تا از جریمه و مسدودی حساب در امان بمانید. راهنمای کامل سپ.
مدیریت یک مغازه یا فروشگاه بدون دستگاه پوز کار سختی است، منتها بسیاری از کسبه نگران این هستند که مبادا حسابشان ناگهانی مسدود شود یا جریمه سنگینی از طرف شاپرک برایشان رقم بخورد؛ ترسی که معمولاً به دلیل نا آگاهی یا نداشتن اطلاعات کافی درباره قوانین و ضوابط شاپرک و شبکه پرداخت کشور ایجاد می‌شود. اگر دستگاه پوز شما بدون دلیل مشخصی از کار بیفتد، تمام تراکنش‌های مشتریان به هم می‌ریزد و کار متوقف می‌شود. شرکت سپ (پرداخت الکترونیک سامان) به عنوان یکی از مجموعه‌های معتبر در زمینه ارائه دستگاه‌های کارتخوان، همیشه تلاش کرده است تا با توضیح ساده قوانین، شما را از دردسرهای احتمالی دور نگه دارد. در این مقاله کامل و جامع قصد داریم تمام خط قرمزها، تخلفات و قوانین شاپرک را به زبان ساده و خودمانی مرور کنیم تا با خیال آسوده از کارتخوان استفاده کنید.
کارتخوان و قوانین شاپرک؛ چرا این موضوع برای مغازه داران مهم است؟
وقتی از دستگاه پوز که با نام کارتخوان نیز شناخته می‌شود استفاده می‌کنید، شاید فکر کنید همین که پول از کارت مشتری کشیده شود و به حساب بنشیند، کار تمام است. ولیکن واقعیت این است که نقل و انتقال پول در کشور قانون و قاعده مشخصی دارد. طبق دستورالعمل‌های بانک مرکزی و نظارت مستقیم شبکه شاپرک، هرگونه سرپیچی از این قوانین می‌تواند باعث قطع شدن دستگاه شما شود. با خبر بودن از این قوانین به شما کمک می‌کند جریمه نشوید و پول و سرمایه تان امن بماند.
شاپرک چیست و چه نقشی در بررسی تراکنش‌های کارتخوان دارد؟
شبکه شاپرک بازوی نظارتی بانک مرکزی است که کارش کنترل و ساماندهی تمامی تراکنش‌های بانکی و خریدهایی است که با کارت انجام می‌شود. تمام دستگاه‌های کارتخوانی که روی پیشخوان مغازه‌ها می‌بینید، باید زیر نظر این سامانه کار کنند. شاپرک با ابزارهای هوشمندی که در اختیار دارد، حواسش به پولشویی، فرار مالیاتی و تخلفات صنفی هست. اگر که تراکنشی خارج از روال عادی انجام شود، سیستم‌های شاپرک خیلی سریع متوجه می‌شوند.
پذیرنده کیست و چه تعهداتی بر عهده دارد؟
طبق دستورالعمل شاپرک، پذیرنده شخص حقیقی یا حقوقی است که با پذیرش ابزار پرداخت و با استفاده از ابزار پذیرش نسبت به دریافت وجوه ناشی از فروش کالا و یا خدمات اقدام مینماید. وقتی فرم درخواست دستگاه را پر می‌کنید، در واقع قول می‌دهید که کارتخوان را فقط برای همان صنفی که اعلام کرده‌اید استفاده کنید، به قوانین مالیاتی احترام بگذارید و سراغ کارهای مشکوک و خطرساز و مخالف قانون نروید. زیر قول زدن به این تعهدات عواقب سنگینی به همراه دارد.
تفاوت کارتخوان ثابت، سیار و موبایلی در قوانین چیست؟
شاید فکر کنید کارتخوان‌های سیار آزادی عمل بیشتری دارند، منتها از نگاه شاپرک فرقی بین آن‌ها نیست. مدل‌های ثابت به یک نشانی مشخص گره خورده‌اند و جا به جا کردنشان بدون هماهنگی با شرکت پشتیبان ممنوع است. مدل‌های سیار و جیبی هم گرچه به خاطر راحتی پرطرفدار هستند، ولی صاحب مغازه باید همیشه آن‌ها را در همان شهر و محدوده فعالیت ببرد. بردن دستگاه سیار به یک شهر دیگر یا استفاده از آن برای صنف دیگری، تخلف به حساب می‌آید. همچنین، برای کارتخوان‌های سیار نیز ثبت و اعلام محل مشخص کسب‌وکار بر اساس کد پستی به شاپرک و سازمان امور مالیاتی الزامی است.
لیست کامل کارهای ممنوع با دستگاه کارتخوان طبق بخشنامه‌های شاپرک
دستگاه پوز فقط و فقط برای خرید و فروش کالا و خدمات طراحی شده است، نه برای جا به جایی پول‌های بی پشتوانه یا کارهای دیگر. شاپرک فهرستی از کارهای ممنوع دارد که انجام دادن هر کدام می‌تواند دردسرساز شود. در ادامه رایج‌ترین این تخلفات را مرور می‌کنیم.
برداشت وجه نقد و کارت به کارت غیرمجاز با کارتخوان (نقد کردن پول با پوز)
بعضی‌ها از کارتخوان برای کشیدن کارت و دادن پول نقد به مشتری استفاده می‌کنند یا تراکنش‌های الکی برای جا به جایی پول بین حساب‌ها انجام می‌دهند. این کار که به نقد کردن کارت معروف است، طبق دستورالعمل شاپرک جرم و تخلف قطعی است. پوز ابزار فروش است، نه خودپرداز شخصی. واحدهای نظارتی شاپرک خیلی زود تراکنش‌های بدون کالا را شناسایی می‌کنند.
عدم ارائه رسید تراکنش یا فاکتور فروش به مشتری
پس از انجام تراکنش با دستگاه کارتخوان، مشتری باید بتواند از نتیجه پرداخت و مبلغ تراکنش اطمینان حاصل کند. رسید تراکنش، بسته به نوع دستگاه و امکانات ارائه شده، می‌تواند به‌صورت چاپی یا دیجیتال در دسترس مشتری قرار گیرد. برای مثال، کاربران دستگاه‌های کارتخوان و درگاه‌های اینترنتی سپ می‌توانند رسید دیجیتال تراکنش‌های خود را از طریق اپلیکیشن ۷۲۴ مشاهده و پیگیری کنند. همچنین، در صورت ناموفق بودن تراکنش یا کسر وجه از حساب مشتری بدون تأیید پرداخت، لازم است اطلاعات مورد نیاز برای پیگیری مغایرت در اختیار وی قرار گیرد تا بتواند موضوع را از طریق بانک یا شرکت ارائه دهنده خدمات پرداخت پیگیری کند.
پرسیدن، ذخیره یا سوءاستفاده از رمز و اطلاعات کارت مشتری
امنیت کارت مشتری خط قرمز شبکه بانکی است. فروشنده به هیچ وجه حق ندارد رمز کارت مشتری را بپرسد، آن را یادداشت کند یا کارت را به پشت پیشخوان ببرد. این کار هم خلاف قوانین شاپرک است و هم از نظر قانونی جرم به شمار می‌رود؛ چون هرگونه سوءاستفاده از اطلاعات کارت، عواقب سنگینی دارد و مسئولیت اولش با کسی است که دستگاه به نام اوست.
تخلفات مربوط به ثبت، اجاره و جابه جایی کارتخوان
اطلاعاتی که هنگام ثبت نام دستگاه کارتخوان وارد می‌کنید، از جمله نشانی، کد پستی و نوع فعالیت، باید با مشخصات واقعی محل کسب‌وکار شما مطابقت داشته باشد. در صورت تغییر محل فعالیت یا انتقال دستگاه به مکانی دیگر، لازم است موضوع را به شرکت ارائه دهنده خدمات پرداخت اطلاع دهید تا اطلاعات پذیرندگی مطابق مقررات به روزرسانی شود. همچنین، واگذاری دستگاه کارتخوان به اشخاص دیگر یا استفاده از آن برای صنفی متفاوت، بدون دریافت مجوزهای لازم، می‌تواند تخلف از مقررات شبکه پرداخت محسوب شده و محدودیت یا قطع خدمات پرداخت را به همراه داشته باشد.
استفاده از کارتخوان برای صنف یا کاسبی دیگر
اگر پروانه کسب شما برای خواروبار فروشی صادر شده منتها از همان کارتخوان در طلا فروشی یا پوشاک استفاده کنید، تخلف کرده اید. نرخ کارمزد، مالیات و شرایط هر صنفی فرق می‌کند و جا به جا کردن دستگاه بین شغل‌های مختلف، سیستم مالیاتی را به هم می‌ریزد.
اجاره، فروش یا امانت دادن دستگاه به دیگران
کارتخوان امانتی است که به نام یک شخص مشخص صادر شده و حق ندارید آن را به کسی بدهید. خیلی‌ها موقع بسته شدن حساب یا مشکلات مالی، دستگاه خود را به دوست یا آشنا کرایه می‌دهند. اگر کسی روی دستگاه شما تراکنش انجام دهد که صاحبش نیست، تمام مسئولیت‌های قانونی، مالیاتی و جریمه‌ها به پای شما نوشته می‌شود و دستگاه قفل می‌شود.
مخفی کردن یا دور از دسترس گذاشتن کارتخوان برای مشتری
محل قرارگیری ابزار پذیرش طبق دستور العمل شاپرک به شرح زیر است:
ابزار پذیرش با حضور کارت باید در محلی قرار گیرد که دارنده کارت بتواند ضمن حفظ حریم خصوصی و جلوگیری از مشاهده رمز توسط دیگران، به‌راحتی رمز خود را وارد کرده و پیش از وارد کردن رمز و ارسال تراکنش، از صحت مبلغ ثبت شده بابت خرید اطمینان حاصل کند. همچنین، صفحه‌کلید دستگاه کارتخوان نباید در معرض دید یا پوشش دوربین‌های نظارتی قرار داشته باشد.
تراکنش صوری، سقف تراکنش روزانه و ارتباط کارتخوان با مالیات
انجام تراکنش‌های الکی و بدون خرید واقعی بین حساب‌های خودتان یا آشنایان برای بالا بردن گردش حساب، توسط سامانه‌های هوشمند شاپرک به سرعت شناسایی می‌شود. همچنین رد شدن مکرر از سقف مبلغ و تعداد تراکنش مجاز روزانه، شما را در دردسرهای مالیاتی می‌اندازد. وصل نبودن دستگاه به پرونده مالیاتی یا قاطی کردن حساب‌های شخصی و کاری، جریمه‌های سنگینی از طرف اداره مالیات به دنبال دارد.
تراکنش صوری و ساختگی؛ ثبت فروش بدون معامله واقعی چیست؟
تراکنش صوری یعنی کشیدن کارت بین حساب‌های خودتان یا آشنایان برای بالا بردن گردش حساب، گرفتن وام یا جا به جایی پول، بدون اینکه فروشی اتفاق افتاده باشد. سامانه‌های هوشمند شاپرک الگوهای این گونه تراکنش‌ها را خیلی راحت تشخیص می‌دهند و دستور مسدودی صادر می‌کنند.
سقف مجاز تراکنش روزانه و تعداد آن و عواقب رد شدن از حد مجاز
بانک مرکزی برای تراکنش‌های بانکی و استفاده از دستگاه‌های کارتخوان، سقف‌ها و ضوابط مشخصی تعیین کرده است. بر اساس آخرین بخشنامه اعلام شده، سقف مجموع خرید کارتی روزانه برای هر شخص حقیقی ۴۰۰ میلیون تومان است. همچنین، محدودیت‌های مربوط به مبلغ تراکنش‌ها و گردش مالی دستگاه کارتخوان ممکن است با توجه به نوع فعالیت و اطلاعات ثبت شده پذیرنده متفاوت باشد. انجام تراکنش‌های غیر متعارف یا خارج از ضوابط تعیین شده می‌تواند منجر به بررسی بیشتر و در صورت احراز تخلف، اعمال محدودیت در خدمات پرداخت شود.
اجباری بودن اتصال کارتخوان به سامانه مودیان مالیاتی
بر اساس قانون پایانه‌های فروشگاهی، همه دستگاه‌های کارتخوان باید به پرونده مالیاتی وصل باشند. تفکیک کردن حساب شخصی و کاری دیگر یک پیشنهاد نیست، بلکه قانون است. وصل نکردن کارتخوان به سامانه مالیاتی یا استفاده از حساب شخصی برای کار کاسبی، جریمه‌های سنگینی به همراه دارد.
چرا پرداخت با NFC ریسک تخلفات کارتخوان سنتی را ندارد؟
روش‌های مدرن پرداخت با گوشی موبایل، بسیاری از خطاهای انسانی و تخلفات رایج دستگاه‌های قدیمی را به طور کامل از بین برده‌اند. وقتی مشتری خودش با نزدیک کردن گوشی به دستگاه پرداخت را انجام می‌دهد، نیازی به کارت کشیدن پشت پیشخوان یا اعلام رمز نیست. این روش به دلیل ثبت شفاف اطلاعات و حذف واسطه‌های انسانی، امنیت تراکنش را بالا می‌برد و جلوی هرگونه سوءاستفاده را می‌گیرد.
تفاوت پرداخت با nfc و کارتخوان فیزیکی از نظر امنیت و شفافیت
در پرداخت با nfc، مشتری با نزدیک کردن گوشی خود به دستگاه، خرید را انجام می‌دهد بدون اینکه نیازی به کشیدن کارت فیزیکی یا گفتن رمز به فروشنده باشد. این روش به لطف لایه‌های امنیتی گوشی مثل اثر انگشت، خطرات لو رفتن اطلاعات کارت را از بین می‌برد.
چطور اپلیکیشن پرداخت nfc خطر تخلفات رایج مثل مخفی کاری دستگاه را کم می‌کند؟
وقتی خرید با گوشی انجام می‌شود، همه کارها دست خود مشتری است. امکان قایم کردن دستگاه، سوءاستفاده از رمز یا تراکنش‌های صوری دستی در این حالت وجود ندارد. همه تراکنش‌ها مستقیم و شفاف ثبت می‌شوند که همین موضوع سلامت کار را بالا می‌برد.
عواقب تخلفات کارتخوان؛ از اخطار تا لیست سیاه شاپرک
عدم رعایت قوانین و مقررات شاپرک می‌تواند پیامدهایی برای پذیرندگان دستگاه‌های کارتخوان به همراه داشته باشد. بسته به نوع و شدت تخلف، اقدامات نظارتی ممکن است شامل اخطار، اعمال محدودیت در ارائه خدمات، تعلیق موقت یا قطع دائمی خدمات پرداخت باشد. همچنین، در مواردی مانند واگذاری غیر مجاز یا اجاره دستگاه کارتخوان به اشخاص دیگر و فعالیت‌های مشکوک به پولشویی، موضوع مطابق مقررات مربوطه بررسی شده و در صورت احراز تخلف، محدودیت‌های قانونی و نظارتی متناسب اعمال خواهد شد.
مراحل برخورد شاپرک با افراد متخلف: اخطار، تعلیق موقت، مسدودسازی
- اخطار کتبی: در تخلفات بار اول یا سبک، پیغامی از طرف شرکت پشتیبان دریافت می‌کنید.
- تعلیق موقت: اگر کار تکرار شود، کارتخوان موقتاً قفل می‌شود و کار نمی‌کند.
- مسدودسازی کامل و لیست سیاه: برای تخلفات سنگین مثل اجاره دادن دستگاه یا تراکنش‌های مشکوک، کارتخوان برای همیشه از کار می‌افتد و نام شما در سیستم بانکی محدود می‌شود.
چطور نگذاریم کارتخوان به لیست سیاه شاپرک برود؟
برای اینکه دستگاه شما همیشه امن و بی دردسر کار کند، این کارهای ساده را انجام دهید:
- کارتخوان را همیشه در همان مغازه و نشانی ثبت شده نگه دارید.
- به هیچ وجه دستگاه را به دیگران کرایه ندهید و نبخشید.
- رمز کارت مشتری را نپرسید و بگذارید خود خریدار کارت بکشد.
- رسید خرید را همیشه به مشتری تحویل دهید.
- پولی که با کارتخوان می‌آید را با فاکتورهای فروش تطبیق دهید.
- اطلاعات مالیاتی خود را همیشه به روز نگه دارید.
چرا برای گرفتن کارتخوان قانونی به سپ اعتماد کنیم؟
برای داشتن یک کاسبی آرام و بدون استرس، انتخاب یک شرکت مطمئن خیلی مهم است. شرکت سپ (پرداخت الکترونیک سامان) با سال‌ها تجربه و داشتن مجوز رسمی از بانک مرکزی و شاپرک، همراه شماست. با دریافت کارتخوان از سپ، نه تنها یک دستگاه باکیفیت و ایمن دارید، بلکه کارشناسان پشتیبانی به شما کمک می‌کنند تا ناخواسته مرتکب تخلف نشوید. چه کارتخوان‌های معمولی بخواهید و چه روش‌های تازه مثل پرداخت با NFC، سپ با تنوع خدمات از سرمایه کاری شما محافظت می‌کند.
خیر؛ طبق قوانین شاپرک این تخلف محسوب می‌شود و می‌تواند به تعلیق یا مسدودی دستگاه منجر شود. بسته به شدت تخلف، از اخطار کتبی تا تعلیق موقت و درنهایت مسدودسازی کامل و قرارگیری در لیست سیاه شاپرک. خیر؛ این کار هم تخلف شاپرکی است و هم ریسک امنیتی جدی برای مشتری و پذیرنده دارد. تخلف محسوب می‌شود و دستگاه ممکن است تعلیق یا وارد لیست سیاه شود. بسته به نوع صنف متفاوت است؛ عبور مکرر و بدون توجیه از سقف باعث بررسی و احتمالاً تعلیق دستگاه می‌شود. بله؛ طبق قانون پایانه‌های فروشگاهی این اتصال برای اکثر پذیرندگان الزامی است. معمولاً با قطع ناگهانی امکان انجام تراکنش یا پیام خطای خاص؛ باید سریع با پشتیبانی PSP خود تماس بگیرید. بله؛ صدور رسید برای هر تراکنش طبق قوانین شاپرک الزامی است. هر دو تابع قوانین شاپرک هستند، اما پرداخت NFC ریسک برخی تخلفات رایج مثل مخفی کاری دستگاه یا تراکنش خارج از دید مشتری را ندارد. به یک PSP دارای مجوز رسمی از بانک مرکزی و شاپرک مانند سپ.سوالات متداول
آیا برداشت پول نقد با کارتخوان (نقد کردن کارت) قانونی است؟
جریمه استفاده غیرمجاز از کارتخوان چیست؟
آیا فروشنده می‌تواند رمز کارت مشتری را بپرسد؟
اگر کارتخوان را به فرد یا کسب وکار دیگری اجاره یا واگذار کنم چه می‌شود؟
سقف تراکنش روزانه کارتخوان چقدر است و عبور از آن چه پیامدی دارد؟
آیا کارتخوان باید حتماً به سامانه مودیان مالیاتی متصل باشد؟
چطور بفهمم کارتخوانم در لیست سیاه شاپرک قرار گرفته؟
آیا ندادن رسید به مشتری تخلف محسوب می‌شود؟
چه تفاوتی بین پرداخت با NFC و کارتخوان فیزیکی از نظر قانونی وجود دارد؟
برای گرفتن کارتخوان قانونی و مطمئن باید به کجا مراجعه کنم؟