درگاه پرداخت چیست؟ راهنمای کامل مبتدیان + نحوه کارکرد

با راه اندازی یک فروشگاه اینترنتی یا ارائه خدمات آنلاین، سوالات متعددی در زمینه مدیریت مالی و دریافت وجوه از مشتریان مطرح می‌شود. نحوه دریافت پول، امنیت تراکنش‌ها و اطمینان از واریز به حساب بانکی، از اولین دغدغه‌های صاحبان کسب و کارهای جدید و تازه به شمار می‌رود. ورود به عرصه تجارت دیجیتال، نیازمند شناخت اولیه زیرساخت‌های مالی است تا فرایند فروش با بالاترین بازدهی انجام گیرد.

درگاه پرداخت اینترنتی به عنوان واسط مالی بین خریدار و فروشنده در فضای مجازی عمل می‌کند. این سیستم، جایگزین روش‌های سنتی دریافت پول شده تا انتقال وجوه از کارت خریدار به حساب فروشنده در محیطی ایمن انجام شود. انتخاب یک ساختار باسابقه نظیر شرکت پرداخت الکترونیک سامان (سپ) که سال‌هاست محیط‌ها و پلتفرم‌های پرداختی کشور را پشتیبانی می‌کند، خریدی امن و بدون مشکل و دردسر را برای خریداران آنلاین فراهم می‌سازد. در این راهنما از سپ، مفاهیم، نحوه کارکرد و مراحل دریافت درگاه پرداخت بررسی خواهد شد.

 

درگاه پرداخت اینترنتی چیست؟ تعریف ساده برای مبتدیان

درگاه پرداخت اینترنتی (Payment Gateway) سرویسی آنلاین است که امکان تسویه حساب مالی را از طریق کارت‌های بانکی عضو شتاب در محیط اینترنت فراهم می‌آورد. در یک فروشگاه فیزیکی، مشتری کارت بانکی خود را روی دستگاه کارتخوان می‌کشد و رمز را وارد می‌کند؛ در یک وب سایت اینترنتی، درگاه پرداخت همان نقش را ایفا می‌کند، با این تفاوت که ورود شماره کارت، تاریخ انقضا و رمز دوم به صورت دیجیتالی و در محیطی ایمن صورت می‌پذیرد.

این فضای امنیتی، پل ارتباطی میان سایت فروشگاهی، شبکه بانکی کشور و مشتری است. بدون استفاده از درگاه پرداخت، خریداران ناچار به استفاده از روش‌های زمان بری مانند کارت به کارت و ارسال عکس فیش واریزی هستند. این روش‌های سنتی علاوه بر احتمال بروز خطا و کلاهبرداری، موجب کاهش نرخ فروش آنلاین می‌شوند.

 

درگاه پرداخت دقیقاً چه کاری انجام می‌دهد؟

وظیفه اصلی درگاه پرداخت، دریافت اطلاعات کارت بانکی خریدار، اعتبارسنجی آن اطلاعات، دریافت تاییدیه از بانک صادرکننده کارت و در نهایت انتقال وجه به حساب فروشنده است. علاوه بر انتقال وجه، درگاه پرداخت به عنوان یک متصدی امنیتی عمل می‌کند.

این سیستم وضعیت مسدودی کارت، کفایت موجودی حساب خریدار و صحت اطلاعات را بررسی کرده و در صورت موفقیت تراکنش، رسید دیجیتالی و کد پیگیری معتبر صادر می‌کند. کلیه این مراحل در مدت زمانی کوتاه انجام می‌شوند.

 

تفاوت درگاه پرداخت با شرکت‌های PSP و پرداخت یار

درگاه‌های پرداخت به صورت مستقل فعالیت نمی‌کنند و زیر نظر نهادهای بالادستی مدیریت می‌شوند. در راس این شبکه، بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران و شرکت شاپرک (شبکه الکترونیکی پرداخت کارت) قرار دارند که وظیفه نظارت کلی و برقراری امنیت شبکه پرداختی کشور را بر عهده دارند.

در سطح بعدی، شرکت‌هایPSP  (ارائه دهنده خدمات پرداخت) قرار گرفته‌اند. این شرکت‌ها مانند پرداخت الکترونیک سامان (سپ)، مجوز مستقیم خود را از بانک مرکزی دریافت کرده‌اند و مالک زیرساخت‌های پرداختی، کارتخوان‌ها و درگاه‌های مستقیم هستند. در کنار شرکت‌های PSP، مجموعه‌های دیگری با عنوان پرداخت یار فعالیت می‌کنند که واسط بین  PSPها و پذیرندگان کوچک‌تر بوده و تسهیلاتی را برای کسب و کارهای نوپا ارائه می‌دهند.

 

چرا هر کسب و کار آنلاینی به درگاه پرداخت نیاز دارد؟

اتکا به روش‌های سنتی و قدیمی نظیر کارت به کارت در فروشگاه‌های اینترنتی، موانعی در مسیر رشد کسب و کار ایجاد می‌کند. این روش فرایند خرید را برای مشتری طولانی کرده و احتمال انصراف از خرید را افزایش می‌دهد. همچنین بررسی دستی فیش‌های واریزی در حجم بالای سفارشات، احتمال بروز خطاهای محاسباتی و سوءاستفاده با فیش‌های جعلی را بالا می‌برد.

به کارگیری درگاه پرداخت در وب سایت، فرایند فروش را به صورت ۲۴ ساعته و خودکار در می‌آورد. مشتری در هر ساعتی از شبانه روز خرید خود را نهایی کرده و بلافاصله فاکتور دریافت می‌کند. همچنین وجود درگاه پرداخت معتبر، موجب افزایش اعتبار کسب و کار نزد مشتریان می‌شود. این سیستم، ابزار اصلی ورود به عرصه حرفه ای پرداخت الکترونیک است.

 

 

درگاه پرداخت چگونه کار می‌کند؟ مسیر یک تراکنش قدم به قدم

با کلیک خریدار روی دکمه پرداخت، اطلاعات رمزنگاری شده کارت از طریق شبکه شاپرک به بانک صادرکننده فرستاده می‌شود تا پس از بررسی موجودی و صحت اطلاعات، مجوز کسر وجه صادر و رسید دیجیتالی صادر گردد. نقطه تمایز کلیدی زیرساخت‌های پیشرفته نظیر پرداخت الکترونیک سامان (سپ) با سایر درگاه‌ها دقیقاً در همین فرایند چندثانیه ای نمایان می‌شود. برخلاف درگاه‌های معمولی که هنگام ترافیک شدید یا اختلالات بانکی با قطعی مواجه می‌شوند، سپ با بهره گیری از سیستم هوشمند مسیریابی تراکنش‌ها، ترافیک مالی را به پایدارترین مسیر بانکی هدایت می‌کند. این ویژگی راهکار فوق العاده ای برای جلوگیری از تراکنش‌های ناموفق و انصراف مشتری در آخرین مرحله خرید است.

 

مرحله اول تا آخر: از کلیک مشتری تا واریز پول به حساب فروشنده

 

مسیر طی شده در یک تراکنش موفق مشتمل بر مراحل زیر است:

• ارسال درخواست پرداخت: مشتری محصولات را انتخاب کرده و روی گزینه پرداخت کلیک می‌کند. سایت اطلاعات اولیه شامل مبلغ فاکتور و شماره سفارش را به درگاه پرداخت ارسال می‌کند.
• هدایت به صفحه ایمن پرداخت: مشتری به صفحه شاپرکی درگاه پرداخت منتقل می‌شود تا اطلاعات کارت خود را وارد کند.
• رمزنگاری و ارسال به شبکه: اطلاعات واردشده رمزنگاری شده و از طریق شبکه شاپرک به بانک صادرکننده کارت خریدار فرستاده می‌شود.
• بررسی و احراز هویت: بانک صادرکننده کارت، رمز دوم، تاریخ انقضا و موجودی حساب خریدار را بررسی کرده و در صورت صحت، مبلغ را از حساب خریدار کسر می‌کند.
• ارسال پاسخ و بازگشت به سایت: تاییدیه پرداخت از طریق شاپرک به سایت فروشنده ارسال شده و خریدار به صفحه پرداخت موفق همراه با شماره پیگیری هدایت می‌شود.

 

نقش رمزنگاری و پروتکل‌های امنیتی در این مسیر

افزایش امنیت اطلاعات کارت بانکی خریداران و جلوگیری از کلاهبرداری‌های اینترنتی اهمیت بالایی دارد. درگاه‌های پرداخت معتبر جهت تامین امنیت از پروتکل‌های TLS و SSL استفاده می‌کنند. این پروتکل‌ها اطلاعات حساس شامل شماره ۱۶ رقمی کارت، کد CVV2 و رمز دوم را به کدهای پیچیده و غیرقابل کشف تبدیل می‌نمایند.

صفحات اصلی پرداخت با علامت قفل و پروتکلhttps  در آدرس بار مرورگر مشخص می‌شوند. اطلاعات حساس کارت خریدار در پایگاه داده سایت ذخیره نشده و تمام داده‌ها در محیط شبکه شاپرک پردازش می‌گردند.

 

زمان تسویه حساب معمولاً چقدر طول می‌کشد؟

واریز وجوه حاصل از تراکنش‌ها به حساب بانکی فروشنده به صورت آنی انجام نمی‌شود. بر اساس قوانین بانک مرکزی و شبکه شاپرک، تمامی تسویه حساب‌های درگاه پرداخت اینترنتی بر اساس سیکل‌های مشخص پایا صورت می‌پذیرد.

تسویه حساب‌ها به طور معمول یک بار در روز انجام می‌شود. تراکنش‌های انجام شده در طول یک شبانه روز، در اولین سیکل پایا روز کاری بعد (بین ساعت ۳ تا ۷ صبح) به حساب متصل به درگاه واریز می‌گردند. در روزهای تعطیل رسمی، تسویه حساب‌ها انجام نشده و به اولین روز کاری بعدی موکول می‌شود.

 

انواع درگاه پرداخت اینترنتی؛ کدام برای کسب و کار شما مناسب است؟

درگاه‌های پرداخت به دو دسته اصلی مستقیم و واسط (غیرمستقیم) تقسیم می‌شوند. هر یک از این مدل‌ها دارای ویژگی‌ها و شرایط خاص خود بوده و انتخاب آن‌ها به سطح فعالیت، حجم فروش و مجوزهای کسب و کار بستگی دارد.

شناخت تفاوت‌های این دو نوع درگاه، امکان انتخاب مدلی متناسب با نیازهای مالی و عملیاتی مجموعه را فراهم می‌سازد.

 

 

درگاه پرداخت مستقیم چیست؟

درگاه پرداخت مستقیم سرویسی است که بدون واسطه از شرکت‌های اصلی PSP نظیر (پرداخت الکترونیک سامان) دریافت می‌شود. در این نوع درگاه، خریدار در زمان پرداخت، نام و لوگوی اختصاصی فروشگاه را در صفحه پرداخت شاپرک مشاهده می‌کند.

درگاه مستقیم موجب افزایش اعتبار فروشگاه نزد خریداران می‌شود. تسویه حساب‌ها مستقیماً از طریق شاپرک به حساب بانکی واریز شده و کارمزد اضافی بر قوانین مصوب بانک مرکزی کسر نمی‌گردد.

 

درگاه پرداخت واسط (غیرمستقیم) چیست؟

درگاه پرداخت واسط توسط شرکت‌های پرداخت یار ارائه می‌شود. این شرکت‌ها زیرساخت را از  PSPهای اصلی دریافت کرده و آن را با مراحل ثبت نام ساده‌تر در اختیار کسب و کارهای کوچک‌تر قرار می‌دهند.

مزیت اصلی درگاه واسط، سرعت بالا در ثبت نام و فعال سازی است. در مقابل، پرداخت یارها در ازای ارائه خدمات، درصدی را به عنوان کارمزد از هر تراکنش کسر می‌کنند. همچنین نام پرداخت یار در صفحه پرداخت به نمایش در می‌آید.

 

مقایسه مستقیم و واسط از نظر کارمزد، ریسک و سرعت راه اندازی

برای کسب و کارهای نوپا که قصد دارند بدون طی مراحل اداری طولانی فعالیت خود را آغاز کنند، درگاه واسط در مراحل اولیه کاربرد دارد. در صورتی که حجم تراکنش‌ها بالا بوده و کاهش کارمزد پرداختی و حفظ اعتبار نام برند اولویت داشته باشد، درگاه پرداخت مستقیم گزینه مناسب‌تری محسوب می‌شود.

 

درگاه پرداخت در مقابل کارتخوان (POS) و پرداخت باNFC؛ فرق شان چیست؟

روش‌های پرداخت آنلاین و حضوری تفاوت‌هایی در بستر اجرایی و فناوری مورد استفاده دارند. با وجود اینکه هدف تمامی این ابزارها انتقال وجوه است، شناخت ویژگی‌های هر یک به انتخاب صحیح ابزارهای پرداختی کمک می‌کند.

بسیاری از مجموعه‌های تجاری دارای دو بخش فروش اینترنتی و حضوری هستند. بررسی تفاوت این ابزارها، امکان مدیریت بهینه کانال‌های دریافتی را فراهم می‌آورد.

 

کارتخوان فروشگاهی (POS) چه زمانی بهتر از درگاه اینترنتی است؟

دستگاه کارتخوان (POS) ابزاری فیزیکی جهت انجام مبادلات مالی در خریدهای حضوری است. در این روش کارت بانکی به صورت فیزیکی در دستگاه استفاده شده و ارتباط از طریق خط تلفن یا سیم کارت برقرار می‌گردد.

سرعت بالا در انجام تراکنش، عدم نیاز خریدار به رمز دوم و اینترنت، از ویژگی‌های کارتخوان است. جهت ارائه خدمات در فروشگاه‌های حضوری، به کارگیری دستگاه کارتخوان در کنار درگاه اینترنتی ضروری است.

 

پرداخت باNFC؛ گزینه‌ای سریع برای فروشگاه‌های حضوری

فناوری NFC (ارتباط میدان نزدیک) امکان پرداخت بدون تماس و بدون نیاز به کارت فیزیکی را فراهم می‌سازد. در این روش، خریدار با نزدیک کردن گوشی تلفن همراه خود به دستگاه پذیرنده، تراکنش مالی را انجام می‌دهد.

سرعت بالا در پردازش تراکنش و عدم نیاز به همراه داشتن کارت‌های متعدد از مزایای این فناوری است. استفاده از قابلیت پرداخت با nfc فرایند خرید حضوری را تسهیل می‌کند.

 

کدام کسب و کارها به بیش از یک روش پرداخت نیاز دارند؟

کسب و کارهایی که علاوه بر فروش اینترنتی، دارای شعب حضوری یا خدمات ارسال در محل هستند، به مجموعه ای از ابزارهای پرداختی نیاز دارند. به عنوان نمونه، یک مجموعه فروشگاهی می‌تواند برای سفارشات وب سایت از درگاه اینترنتی، برای بخش حضوری از کارتخوان ثابت و برای بخش ارسال مرسولات از کارتخوان سیار یا اپلیکیشن پرداخت nfc استفاده نماید.

تنظیم تنوع در روش‌های پرداخت، دسترسی خریداران به ابزارهای مختلف را امکان پذیر کرده و فرایند حسابداری مجموعه را منظم می‌سازد.

 

 

چگونه برای سایت یا فروشگاه اینترنتی خود درگاه پرداخت بگیریم؟

فرایند دریافت درگاه پرداخت اینترنتی به صورت غیرحضوری و آنلاین انجام می‌شود. با فراهم ساختن پیش نیازهای قانونی، مراحل فعال سازی بدون معطلی طی خواهد شد.

 

مدارک و پیش نیازهای لازم (نماد اعتماد الکترونیکی، مجوز کسب و کار)

 

جهت ثبت درخواست درگاه پرداخت مستقیم، مدارک و پیش نیازهای زیر مورد نیاز است:

• مدارک هویتی: شناسنامه و کارت ملی متقاضی یا مدارک ثبتی شرکت.
• حساب بانکی معتبر: شماره شبای حساب بانکی به نام متقاضی جهت واریز وجوه تسویه.
• کد مالیاتی: کد رهگیری ثبت نام در سازمان امور مالیاتی جهت تشکیل پرونده مالیاتی فعال.
• نماد اعتماد الکترونیکی (اینماد): اخذ اینماد از سامانه مرکز توسعه تجارت الکترونیکی برای متقاضیان درگاه مستقیم.

 

مراحل ثبت نام و فعال سازی درگاه

 

پس از تهیه مدارک، فرایند فعال سازی شامل مراحل زیر است:

1. ورود به وب سایت شرکت ارائه دهنده خدمات پرداخت (مانند سپ) و ثبت درخواست.
2. بارگذاری مدارک هویتی، کد مالیاتی و آدرس سایت دارای ای نماد.
3. بررسی و راستی آزمایی مدارک توسط شرکت PSP و شبکه شاپرک.
4. دریافت کلیدهای اتصال شامل Merchant ID وAPI Key 
5. نصب افزونه یا ماژول پرداخت روی وب سایت و وارد کردن کلیدها.
6. انجام تراکنش آزمایشی و نهایی سازی فرایند اتصال.

 

نکاتی که قبل از انتخاب درگاه پرداخت باید بدانید.

جهت اتخاذ تصمیم مناسب، بررسی موارد زیر پیش از انتخاب نهایی حائز اهمیت است:

• پایداری درگاه: بررسی میزان قطعی‌ها و پایداری شبکه در انجام تراکنش‌های موفق.
• کیفیت پشتیبانی فنی: نحوه پاسخگویی و رفع مشکلات احتمالی در اتصال یا تسویه حساب.
• سرعت بارگذاری: سرعت پردازش و بارگذاری صفحه پرداخت جهت جلوگیری از انصراف خریدار.
• نظم در تسویه حساب: واریز به موقع مبالغ طبق سیکل‌های پایا بدون تاخیر.

 

جمع بندی و نتیجه گیری

تجهیز فروشگاه اینترنتی به درگاه پرداخت معتبر، از گام‌های اصلی در ساماندهی امور مالی تجارت الکترونیک است. درگاه پرداخت فرایند انتقال وجه را تسهیل کرده و ثبت سفارش را به صورت خودکار در می‌آورد. شناخت تفاوت‌های درگاه‌های مستقیم و واسط و تهیه پیش نیازهای قانونی نظیر ای نماد و کد مالیاتی، مسیر راه اندازی بخش پرداخت وب سایت را هموار می‌سازد.

همکاری با ارائه دهندگان مستقیم خدمات پرداخت نظیر شرکت پرداخت الکترونیک سامان (سپ) موجب اطمینان از پایداری شبکه و انجام به موقع تسویه حساب‌ها می‌شود. جهت کسب اطلاعات بیشتر و دریافت درگاه پرداخت اینترنتی می‌توانید به وب سایت سپ مراجعه کنید.

 

چرا برای دریافت درگاه پرداخت به سپ اعتماد کنیم؟

انتخاب ارائه دهنده خدمات پرداخت، بخش مهمی از زیرساخت مالی یک فروشگاه آنلاین را تشکیل می‌دهد. شرکت پرداخت الکترونیک سامان (سپ) به عنوان یکی از نخستین شرکت‌های PSP در کشور، خدمات پرداختی متنوعی را به کسب و کارها ارائه می‌دهد.

 

ویژگی‌های خدمات پرداختی سپ عبارتند از:

• پایداری شبکه و امنیت: بهره گیری از سرورهای پرسرعت و پروتکل‌های امنیتی جهت افزایش نرخ تراکنش‌های موفق.
• پشتیبانی ۲۴ ساعته: ارائه خدمات پشتیبانی در تمامی روزهای هفته جهت پاسخگویی به پذیرندگان.
• تنوع در ابزارهای پرداخت: ارائه همزمان درگاه اینترنتی، کارتخوان‌های هوشمند و فناوری‌های جدید پرداخت.
• تسویه حساب طبق ضوابط: واریز دقیق وجوه بر اساس قوانین و دستورالعمل‌های بانک مرکزی.
• جهت تجهیز وب سایت به فضای پرداختی، امکان درخواست دریافت درگاه پرداخت اینترنتی از طریق وب سایت سپ فراهم است.

 

سوالات متداول

درگاه پرداخت چیست و چه کاربردی دارد؟

درگاه پرداخت واسط الکترونیکی ایمنی است که امکان پرداخت آنلاین وجه را از طریق کارت‌های بانکی عضو شتاب در وب سایت‌ها فراهم می‌سازد.

هزینه راه اندازی درگاه پرداخت چقدر است؟

ثبت نام اولیه برای دریافت درگاه پرداخت اینترنتی معمولاً بدون هزینه یا با هزینه‌های اداری جزئی همراه است و کارمزد اصلی بر اساس تراکنش‌ها محاسبه می‌شود.

کارمزد هر تراکنش در درگاه پرداخت چقدر است؟

میزان کارمزد بر اساس مصوبات بانک مرکزی تعیین شده که درصدی مشخص از مبلغ تراکنش تا سقف تعیین شده است.

دریافت درگاه پرداخت چقدر طول می‌کشد؟

در صورت کامل بودن مدارک نظیر کد مالیاتی و ای نماد، فعال سازی درگاه مستقیم بین ۲ تا ۴ روز کاری زمان می‌برد.

درگاه پرداخت مستقیم بهتر است یا واسط؟

برای مجموعه‌هایی با حجم تراکنش بالا، درگاه مستقیم به دلیل عدم پرداخت کارمزد اضافی مناسب‌تر است؛ اما درگاه واسط برای فعال سازی سریع در کسب و کارهای کوچک به کار می‌رود.

آیا استفاده از درگاه پرداخت برای کسب و کارهای کوچک هم به صرفه است؟

استفاده از درگاه پرداخت موجب اتوماتیک شدن فرایند فروش، کاهش خطاهای محاسباتی و جلب اعتماد مشتریان می‌شود.

چه مدارکی برای گرفتن درگاه پرداخت لازم است؟

مدارک هویتی، شماره شبای حساب بانکی، کد مالیاتی و داشتن نماد اعتماد الکترونیکی (اینماد) از مدارک اصلی هستند.

آیا اطلاعات بانکی در درگاه پرداخت امن است؟

درگاه‌های معتبر زیر نظر شبکه شاپرک فعالیت کرده و اطلاعات کارت با استفاده از پروتکل‌های SSL رمزنگاری می‌شوند.

چند نوع درگاه پرداخت وجود دارد؟

درگاه‌ها عمدتاً در دو نوع مستقیم (ارائه توسط PSPها) و واسط (ارائه توسط پرداخت یارها) طبقه بندی می‌شوند.

برای فروشگاه حضوری هم به درگاه پرداخت اینترنتی نیاز است؟

برای فروشگاه‌های صرفاً حضوری، به کارگیری دستگاه‌های کارتخوان (POS) یا فناوری NFC کفایت می‌کند.

کپی لینک کوتاه